گردش موجودی چیست؟
- گردش موجودی یکی از شاخصهای مهم مالی است که نشان میدهد موجودی کالا در یک دوره زمانی مشخص، با چه سرعتی فروخته و دوباره جایگزین میشود(Investopedia, 2023) . این شاخص به مدیران و صاحبان کسبوکار کمک میکند تا بفهمند آیا سرمایه آنها بهدرستی مدیریت میشود یا بخش زیادی از آن در انبار راکد مانده است.
- به زبان ساده، گردش موجودی نشان میدهد پولی که برای خرید یا تولید کالا صرف شده، با چه سرعتی به فروش و نقدینگی تبدیل میشود.
فرمول گردش موجودی
- محاسبه گردش موجودی ساده است و با استفاده از اطلاعات مالی انجام میشود. (Bragg, 2021)
- فرمول گردش موجودی به شکل زیر است:
- گردش موجودی = بهای تمامشده کالای فروشرفته ÷ میانگین موجودی کالا
- برای محاسبه میانگین موجودی، موجودی ابتدای دوره و موجودی پایان دوره را با هم جمع کرده و حاصل را بر عدد ۲ تقسیم میکنیم.
- نکته مهم: در محاسبه گردش موجودی باید از بهای تمامشده کالا استفاده شود، نه مبلغ فروش.

گردش موجودی چه اهمیتی دارد؟
بر اساس دیدگاه پدیده نگاران اندیشه، بررسی گردش موجودی برای هر کسبوکاری امری ضروری است؛ چراکه این شاخص تأثیر مستقیمی بر وضعیت مالی و عملکرد عملیاتی سازمان دارد.
مهمترین مزایای بررسی گردش موجودی عبارتاند از:
- جلوگیری از خواب سرمایه در انبار
- کاهش هزینههای انبارداری
- بهبود مدیریت نقدینگی
- تصمیمگیری دقیقتر در خرید و فروش
- شناسایی کالاهای کمفروش یا راکد
کسبوکارهایی که گردش موجودی را کنترل نمیکنند، معمولاً با انبارهای پر و کمبود نقدینگی مواجه میشوند.
عدد مناسب گردش موجودی چقدر است؟
عدد مناسب گردش موجودی برای همه کسبوکارها یکسان نیست و به نوع فعالیت و صنعت بستگی دارد.
بهطور کلی:
- در کالاهای مصرفی، گردش موجودی معمولاً بالاتر است
- در پوشاک و لوازم خانگی، گردش موجودی متوسط است
- در ماشینآلات و تجهیزات تخصصی، گردش موجودی پایینتر است
بنابراین، گردش موجودی باید با کسبوکارهای همصنفی مقایسه شود تا تحلیل درستی ارائه دهد.
دوره نگهداری موجودی چیست؟
دوره نگهداری موجودی نشان میدهد هر کالا بهطور متوسط چند روز در انبار باقی میماند.
فرمول دوره نگهداری موجودی:
365 ÷ گردش موجودی
این شاخص مکمل گردش موجودی است و به درک بهتر سرعت فروش کمک میکند.
عوامل مؤثر بر گردش موجودی
عوامل مختلفی میتوانند بر گردش موجودی تأثیر بگذارند، از جمله:
- میزان تقاضای بازار
- سیاستهای خرید و تأمین کالا
- دقت پیشبینی فروش
- تنوع بیشازحد کالا
- نحوه مدیریت انبار
جمعبندی
- گردش موجودی یکی از مهمترین شاخصهای مالی برای مدیریت مؤثر کسبوکار است. با محاسبه و تحلیل درست این شاخص، میتوان از خواب سرمایه جلوگیری کرد، هزینهها را کاهش داد و تصمیمهای آگاهانهتری در زمینه خرید و فروش گرفت.
اگر علاقهمند به دریافت نسخه دمو و خرید نرمافزارهای حسابداری، حقوق و دستمزد یا قرضالحسنه هستید، با مراجعه به بخش درخواست دمو نرمافزار ، شماره تماس خود را ثبت نمایید تا کارشناسان ما با شما تماس بگیرند.
سوالات متداول درباره گردش موجودی
- گردش موجودی بالا به چه معناست؟
گردش موجودی بالا معمولاً نشاندهنده فروش مناسب و مدیریت صحیح انبار است. با این حال، اگر بیشازحد بالا باشد، ممکن است باعث کمبود کالا و از دست رفتن فروش شود.
- گردش موجودی پایین چه مشکلی ایجاد میکند؟
گردش موجودی پایین معمولاً به معنای فروش کند، انباشت کالا در انبار و افزایش هزینههای نگهداری است که میتواند سودآوری را کاهش دهد.
- آیا گردش موجودی فقط برای شرکتهای بزرگ است؟
خیر. هر کسبوکاری که کالا نگهداری میکند، از فروشگاههای کوچک تا شرکتهای بزرگ، باید گردش موجودی را بررسی کند.
- تفاوت گردش موجودی با فروش چیست؟
فروش میزان درآمد را نشان میدهد، اما گردش موجودی سرعت تبدیل کالا به فروش و نقدینگی را مشخص میکند.
- هر چند وقت یکبار باید گردش موجودی بررسی شود؟
معمولاً سالانه محاسبه میشود، اما بررسی ماهانه یا فصلی برای مدیریت بهتر توصیه میشود.

